Çalışma Bakanlığı ilk yılı ve ilk hedefleri

Osmanlı’nın kayıt ve arşiv alanındaki olağanüstü başarısından daha önce söz etmiştim. Keşke günümüzdeki kamu kurum ve kuruluşları ve sendikalar da bu konuda biraz duyarlı olsalar.

Bu yazımda tanıtacağım ve tam metnini https://www.yildirimkoc.com.tr/usrfile/1639479631b.pdf adresinde sunduğum kitap, Çalışma Bakanlığı tarafından 1946 yılında yayımlanmış. Bu yayının bugün Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın elinde olduğunu sanmıyorum. Yanılmıyorsam Milli Kütüphane’de de yok. Bu nedenle, bu kaynaktan bu konularda araştırma yapanların yararlanacağını umuyorum.

Kitap “hizmete mahsus”, diğer bir deyişle sınırlı dağıtıma tabi.

Çalışma Bakanı Sadi Irmak.

Çalışma Bakanlığı 1945 yılında kuruldu. 28.6.1938 gün ve 3512 sayılı Cemiyetler Kanunundaki sınıf esasına dayalı cemiyet kurma yasağı ise 5.6.1946 gün ve 4919 sayılı kanunla kaldırıldı. Böylece bir kısmı sosyalistlerin öncülüğünde, epeyce çok sayıda sendika kuruldu. Sosyalistlerin öncülüğündeki sendikalar ve iki sosyalist parti ise 16 Aralık 1946 tarihinde kapatıldı. Çalışma Bakanlığı’nın “Beş Yıllık İş Programının Esasları” başlığıyla yayımladığı bu çalışma, böyle bir dönemin ürünü.

Kitapta Sadi Irmak’ın Önsöz’ü şu sözlerle bitmektedir:

“Türkiye’nin, sadece bir tarım memleketi olduğu, veya olması lazım geldiği hakkındaki iddiaları artık gerçek sayamayız. Memleket hızlı bir tempo içinde kendisine lazım olan endüstriyi de kuracaktır. Ve kurmaktadır. Bu sebeple, sanayileşmenin icapları olarak doğacak sosyal meseleleri, adım adım takip edecek ve bunların memleket hayrına bir istikamet almasını gözeteceğiz.

“Türkiye’yi hürriyet rejimi ile barışık bir düzen içinde ilerletmek hususunda, Devletçiliği, nazım bir prensip saymaktayız. İşçi-işveren-Devlet münasebetlerini, bu zihniyetle düzenlemek yolundayız.”